Rozwój ekonomiczny i kulturalny

Rozwijający się handel i wzrost zamożności pobudza równolegle wzrost kultury, rozwija się także szkolnictwo. Stroband szkolenia kielce , wielki Stroband, zakłada gimnazjum toruńskie, kładzie podwaliny pod bibliotekę publiczną, przyozdabia ratusz, tworzy z Torunia ośrodek wiedzy i piękna.Temu też Strobandowi zawdzięcza Egipt wycieczki Toruń powstanie pierwszego zakładu przemysłowego na większą skalę. W r. 1540 powstaje tu pierwsza fabryka papieru. W kilkadziesiąt lat później kwitnie w Toruniu sukiennictwo. Lecz hotele warszawa ani przemysł papierniczy, ani powstanie foluszy sukiennych nie zmieniło zasadniczej cechy handlu toruńskiego, na którym opierała się gospodarka miasta. Głównym produktem wymiany było zawsze zboże. Olbrzymia ilość  Księgaspichlerzy, dochowanych do dziś, świadczy o tem najdowodniej. Wiemy jednak ze źródeł tanie noclegi w krakowie , że istniejące spichrze nie wystarczały na potrzeby rosnącego wciąż handlu miasta. Toruń przeżywał okresy tak intensywnego obrotu zbożowego, że znaczną część domów prywatnych obracano na przygodne składy zboża. Życie Torunia ściśle było związane ze stanem politycznym Polski. Dopokąd w Polsce było dobrze, dotąd Toruń żył, rozwijał się, rósł w potęgę i bogactwa. Odkąd rozpoczął się upadek Polski Krynica Morska , rozpoczął się również upadek Torunia. Trzeci rozbiór dokonał się wówczas, gdy miasto zmarniało tak, jakby po nim przeszła zaraza. Było cieniem cienia dawnej swej świetności. Toruń odczuł rozbiór Polski jako osobistą klęskę. Zamknął bramy przed prusakami. Stosunek rządu pruskiego do miasta był zupełnie pozbawiony jakiegokolwiek zrozumienia obozy jego potrzeb. Gdy w 7 lat po przejęciu przez prusaków, król pruski zjechał do Torunia, nie przyjął delegacji kupieckiej, która chciała mu wyłuszczyć potrzeby miasta. Jak bardzo ówczesne, w znacznej części mówiące po niemiecku mieszczaństwo kurtki narciarskie toruńskie czuło się związane z Polską, dowodzi fakt, że jednym z postulatów, jakie delegacja kupiecka miała przedłożyć królowi pruskiemu, było żądanie założenia w Toruniu polskiego uniwersytetu, który zaspakajałby potrzeby naukowe ówczesnych Prus Południowych! Pod rządami pruskimi Toruń wegetował. Ze względu na politykę celną rosyjską nie mógł przez długi Last minute Maroko czas korzystać z okoliczności, które go uczyniły po raz drugi w dziejach miastem granicznym. Dopiero odprężenie stosunków celnych z Rosją dało impuls do ożywienia się ruchu handlowego. Toruń uzyskuje stałe połączenie z drugim brzegiem Wisły, buduje port drzewny, staje się siedzibą pierwszorzędnych firm przewozowych, zbożowych i drzewnych, tworzy poważną placówkę wiedzy zawodowej - szkołę przemysłową, jest tuż przed wojną miastem o 36.000 mieszkańców i należy do rzędu najważniejszych miast handlowych w Niemczech.